Lapacho – czym jest, jak smakuje i jak przygotować odwar?

Lapacho, znane również jako pau d’arco lub taheebo, to cięta kora południowoamerykańskich drzew z rodzaju Handroanthus. W przeciwieństwie do klasycznej herbaty nie pochodzi z krzewu Camellia sinensis – jest surowcem roślinnym przygotowywanym najczęściej w formie odwaru.

W tym artykule skupiamy się na pochodzeniu lapacho, jego smaku, sposobie przygotowania i różnicy między naparem a odwarem.

Czym właściwie jest lapacho?

Lapacho otrzymuje się z kory drzew występujących w Ameryce Środkowej i Południowej. Jednym z najczęściej wymienianych gatunków jest Handroanthus impetiginosus, znany dawniej jako Tabebuia impetiginosa.

Surowiec ma postać drobno pociętych fragmentów kory o jasnobrązowym, beżowym lub lekko czerwonawym odcieniu.

Lapacho, pau d’arco i taheebo – czy to to samo?

Nazwy lapacho, pau d’arco i taheebo są używane w odniesieniu do kory kilku spokrewnionych południowoamerykańskich drzew.

W zależności od kraju i producenta nazewnictwo może się różnić, dlatego przy zakupie warto zwrócić uwagę nie tylko na nazwę handlową, ale również na podany gatunek i kraj pochodzenia.

Skąd pochodzi lapacho?

Drzewa z rodzaju Handroanthus występują naturalnie na dużym obszarze Ameryki Środkowej i Południowej – między innymi w Brazylii, Paragwaju, Argentynie, Boliwii, Peru i innych krajach regionu.

Dlatego określenie „herbata Inków”, choć bywa używane marketingowo, jest dużym uproszczeniem. Lapacho nie jest produktem związanym wyłącznie z jednym krajem czy jedną kulturą.

Czy lapacho jest herbatą?

Nie w ścisłym znaczeniu botanicznym.

Prawdziwa herbata powstaje z liści Camellia sinensis. Lapacho jest natomiast korą drzewa, dlatego trafniej mówić o odwarze z lapacho niż o herbacie.

Jak smakuje lapacho?

Odwar z lapacho ma łagodny, drzewny i lekko orzechowy charakter. Może być również subtelnie cierpki.

Nie jest intensywnie gorzki ani bardzo aromatyczny, dlatego część osób pije go samodzielnie, a inni łączą z cytrusami, imbirem albo innymi składnikami.

Dlaczego lapacho się gotuje?

Kora jest znacznie twardszym surowcem niż liście herbaty czy delikatne zioła. Z tego powodu samo zalanie gorącą wodą nie jest najlepszym sposobem przygotowania.

Najczęściej stosuje się odwar, czyli krótkie gotowanie surowca w wodzie, a następnie pozostawienie go do naciągnięcia.

Jak przygotować lapacho?

Dobrym punktem wyjścia jest:

• około 2 łyżeczki kory na 1 litr wody,
• doprowadzenie wody z korą do wrzenia,
• gotowanie przez około 5 minut,
• następnie pozostawienie pod przykryciem przez około 15 minut,
• odcedzenie przed podaniem.

Tak przygotowany odwar można pić na ciepło albo po ostudzeniu.

Odwar a napar – jaka jest różnica?

Napar przygotowuje się przez zalanie surowca gorącą wodą i pozostawienie go na określony czas.

Odwar wymaga natomiast krótkiego gotowania. Metoda ta lepiej nadaje się do twardych części roślin, takich jak kora czy niektóre korzenie i kłącza.

Lapacho należy właśnie do tej drugiej grupy.

Z czym można łączyć lapacho?

Ze względu na łagodny, drzewny profil lapacho dobrze komponuje się z:

• skórką pomarańczy,
• cytryną,
• imbirem,
• cynamonem,
• wanilią,
• delikatnymi mieszankami ziołowymi.

Warto jednak najpierw spróbować czystego odwaru, aby poznać jego naturalny charakter.

Czy lapacho zawiera kofeinę?

Nie. Lapacho nie pochodzi z krzewu herbacianego ani z ostrokrzewu paragwajskiego, dlatego naturalnie nie zawiera kofeiny.

Jak przechowywać lapacho?

Ciętą korę najlepiej przechowywać:

• w suchym miejscu,
• w szczelnym opakowaniu,
• z dala od światła i wilgoci,
• z dala od intensywnie pachnących produktów.

Jeżeli kora zawilgotnieje albo pojawi się nietypowy zapach czy ślady pleśni, nie należy jej używać.

Tradycyjne zastosowanie a współczesna wiedza

Lapacho ma długą historię tradycyjnego wykorzystania w Ameryce Południowej. Nie oznacza to jednak, że przypisywane mu w dawnych źródłach działania zostały potwierdzone w badaniach klinicznych.

Niektóre składniki lapacho były badane laboratoryjnie, ale wyniki takich badań nie są równoznaczne z potwierdzonym działaniem naparu u ludzi.

Dlatego najlepiej traktować lapacho przede wszystkim jako tradycyjny surowiec roślinny do przygotowania odwaru, a nie środek leczniczy.

FAQ – najczęstsze pytania o lapacho

Czy lapacho to herbata?

Nie w ścisłym znaczeniu. Jest to cięta kora drzewa, z której przygotowuje się odwar.

Jak długo gotować lapacho?

Dobrym punktem wyjścia jest około 5 minut gotowania, a następnie około 15 minut naciągania pod przykryciem.

Jak smakuje lapacho?

Ma łagodny, drzewny i lekko orzechowy charakter z delikatną cierpkością.

Czy lapacho zawiera kofeinę?

Nie. Naturalnie nie zawiera kofeiny.

Czy lapacho można tylko zalać wrzątkiem?

Można, ale ze względu na twardą strukturę kory bardziej odpowiednią metodą jest przygotowanie odwaru przez krótkie gotowanie.

Czy Tabebuia impetiginosa i Handroanthus impetiginosus to ta sama roślina?

Tabebuia impetiginosa jest starszą nazwą botaniczną. Obecnie akceptowaną nazwą gatunku jest Handroanthus impetiginosus.

Lapacho – kora zamiast liści

Lapacho wyróżnia się przede wszystkim tym, że nie jest liściem ani klasycznym ziołem, lecz ciętą korą drzewa. Wymaga więc nieco innego przygotowania niż herbata – najlepiej sprawdza się jako odwar.

Jego delikatnie drzewny i orzechowy charakter sprawia, że można pić go samodzielnie albo łączyć z cytrusami i przyprawami.

Jeśli chcesz spróbować go w czystej postaci, zobacz Lapacho – kora cięta dostępne w Herbatkowie.